Wat is SaaS (software as a service)?
Door Joey van Vliet, oprichterBijgewerkt
Kort gezegd
SaaS (software as a service) is software die je via internet gebruikt en per maand of per jaar huurt, in plaats van haar te kopen en zelf te installeren. De leverancier host de software en zorgt voor onderhoud en updates. Alle klanten werken op hetzelfde platform, elk in een eigen afgeschermde omgeving. Exact Online, HubSpot, Microsoft 365 en Shopify zijn bekende voorbeelden.
Ook wel: software as a service, cloudsoftware
Hoe SaaS werkt
Je logt in via de browser of een app en betaalt een abonnement, meestal per gebruiker of naar gebruik. Je gegevens staan bij de leverancier, niet op je eigen server. Nieuwe functies en beveiligingsupdates komen voor iedereen tegelijk, zonder dat jij iets installeert.
Bij de meeste SaaS-pakketten draait achter de schermen één installatie voor veel klanten tegelijk. Elke klant heeft een eigen omgeving, een tenant, met gegevens die van de rest gescheiden zijn. Daardoor kan de leverancier de software voor iedereen tegelijk onderhouden. Daardoor kun je haar ook maar beperkt naar je eigen hand zetten.
SaaS, on-premise en maatwerk
- SaaS: snel in gebruik, voorspelbare kosten per maand, geen eigen beheer. Je volgt wel de werkwijze en de planning van de leverancier.
- On-premise: je installeert software op je eigen servers of in je eigen cloudomgeving. Meer controle, maar ook het beheer, de updates en de beveiliging zijn van jou.
- Maatwerk: software die voor jouw proces is gebouwd. Je bepaalt wat ze doet en bent eigenaar, met het beheer dat daarbij hoort.
Het is zelden of-of. De meeste bedrijven gebruiken pakketten voor het gewone werk, zoals boekhouding, salaris en CRM, en laten alleen het stuk bouwen dat echt bijzonder is. Dat eigen deel praat via een API met de rest. Hoe je die afweging maakt, lees je in Maatwerk of een standaardpakket.
Waar het in de praktijk toe doet
Een veelgemaakt misverstand: dat SaaS altijd goedkoper is. De instap is laag, maar licenties per gebruiker groeien mee met je personeel, ook als het gebruik niet meegroeit. Reken daarom over meerdere jaren, inclusief koppelingen, aanpassingen en de uren die je eigen mensen erin stoppen.
Let bij het kiezen ook op wat pas na de handtekening zichtbaar wordt:
- Je gegevens: kun je ze zonder de leverancier ophalen, via een export of een API, en zitten alle velden erin?
- Koppelingen: praat het pakket met je boekhouding, webshop of CRM, en welke gegevens gaan er mee? Zie de koppelingen per systeem.
- Afspraken: waar worden je gegevens verwerkt, is er een verwerkersovereenkomst, en wat gebeurt er met je gegevens als je opzegt?
Wil je zelf een SaaS-product bouwen en verkopen, dan draait het om andere vragen: hoe je klanten van elkaar scheidt, hoe abonnementen en betalingen aan de functies hangen en hoe een nieuwe klant live gaat zonder dat er code voor nodig is. Dat staat bij een SaaS-platform laten bouwen.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen SaaS en de cloud?
De cloud is de verzamelnaam voor rekenkracht, opslag en software die je via internet afneemt in plaats van op eigen servers. SaaS is de vorm waarin je kant-en-klare software gebruikt. Daarnaast kun je in de cloud ook alleen servers of een platform huren en de software zelf beheren.
Wat zijn de nadelen van SaaS?
Je bent afhankelijk van de leverancier: van zijn prijzen, zijn planning en zijn keuzes over functies. Aanpassen kan maar beperkt. Je gegevens staan bij hem, dus je afspraken over verwerking, export en opzeggen moeten op papier staan. En licenties per gebruiker kunnen na een paar jaar meer kosten dan je bij de start had gerekend.
