Wat is het verschil tussen RPA en AI?
Door Yassine Seghrouchni, oprichterBijgewerkt
Kort gezegd
RPA (Robotic Process Automation) voert vooraf vastgelegde stappen uit volgens vaste regels. Bij dezelfde invoer is de uitkomst altijd hetzelfde, maar zodra de invoer afwijkt, gaat het mis. AI beoordeelt en interpreteert, kan omgaan met variatie en vrije tekst, maar geeft niet altijd dezelfde uitkomst en kan fouten maken.
Ook wel: RPA, Robotic Process Automation
Het verschil op een rij
- Invoer: RPA werkt met gestructureerde, voorspelbare invoer. AI kan ook met vrije tekst, documenten en beeld werken.
- Uitkomst: RPA geeft bij dezelfde invoer altijd hetzelfde. Bij AI kan de uitkomst variëren, dus je meet de kwaliteit.
- Bij een afwijking: RPA breekt of doet het verkeerd. AI probeert te interpreteren en kan ernaast zitten.
- Uitlegbaarheid: bij RPA kun je de regels teruglezen. Bij AI zie je niet precies waarom een uitkomst zo is.
- Onderhoud: RPA breekt bij wijzigingen in schermen of formaten. AI vraagt dat je de kwaliteit over tijd blijft volgen.
Wanneer kies je wat?
Kies vaste regels: met RPA of gewone automatisering, als de uitkomst exact moet kloppen en de invoer voorspelbaar is. Bedragen optellen, btw berekenen, controleren of een veld gevuld is, een record aanmaken als aan een voorwaarde is voldaan.
Kies AI: als de invoer per geval verschilt en er interpretatie nodig is. Uit een vrij geschreven mail halen wat de klant vraagt, een factuur lezen die elke leverancier anders opmaakt, inschatten of een klacht urgent is.
Waar het in de praktijk toe doet
In de meeste oplossingen die echt werken, zitten beide. Neem factuurverwerking: AI leest het document en haalt de velden eruit, vaste regels controleren of het bedrag klopt met de inkooporder en of de leverancier bekend is, en pas als beide kloppen gaat de factuur door. Wijkt er iets af, dan gaat hij naar een mens. Zie Factuurverwerking automatiseren.
Die rolverdeling, AI voor interpretatie, regels voor zekerheid en een mens voor uitzonderingen, voorkomt de breekbaarheid van pure RPA en de onvoorspelbaarheid van pure AI.
Veelgestelde vragen
Moet ik kiezen tussen RPA en AI?
Meestal niet. De sterkste oplossingen combineren beide: AI leest en interpreteert de vrije invoer, vaste regels doen de controles en berekeningen waar je een exacte uitkomst nodig hebt. Zet AI in waar variatie zit en regels waar zekerheid moet zijn.
Is AI duurder dan RPA?
Niet per definitie. Wat het kost, hangt af van het volume, de licenties en vooral het onderhoud. RPA breekt bij elke wijziging in een scherm of formaat. Een AI-oplossing kan in kwaliteit gaan schuiven en moet je dus blijven meten. Reken beide door voor jouw proces.
